| pMjfb
dy muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG ny pMjfb dy pfxIaF
sbMDI smJoiqaF nUM pMjfb ivDfn sBf ivwc rwd krky ijQy
pMjfb dI iksfnI qoN vfh-vfh Kwt afpxy leI nfiek vflf
ruqbf pRfpq kIqf sI AuQy dUsry guaFZI rfjF hirafxf,
ihmfcl pRdyÈ, rfjsQfn aqy kyNdr srkfr dIaF
nËrF ivwc Klnfiek bx gey sn.
pMjfb ivwc iksfn XUnIanF ny kYptn amirMdr isMG dI
pfxIaF dy muwdy AuWqy BUimkf leI AunHF df pihlf cMzIgVH
ivwc snmfx kIqf sI. hux 18 aprYl nUM BfrqI iksfn XUnIafn
(rfjyvfl) ny smrflf ivKy iek smfgm dOrfn ivÈyÈ
qOr AuWqy AunHF nUM snmfinq kIqf hY.
snmfxF dI ieh rfjnIqI pMjfb dI DrqI qoN bfhr ihkl
ky hux dyÈ dI rfjDfnI idwlI ivwc phuMc geI
hY. aprYl dI 23 qfrIK nUM idwlI iswK gurduafrf pRbMDk
kmytI aqy ÈRomxI akflI dl, idwlI vloN pihlI
vfr pMjfb dy kFgrsI muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG
nUM AunHF dy iswK pMQ dI cVHdI klf leI pfey Xogdfn
bdly snmfinq kIqf igaf hY.
ieiqhfsk gurduafrf bMglf sfihb ivwc idwlI gurduafrf
pRbMDk kmytI dy pRDfn prmjIq isMG srnf aqy ies gurduafry
dy muwK gRMQI igafnI rxjIq isMG vloN kYptn amirMdr
isMG df isropfE aqy isrI sfihb nfl snmfx kIqf igaf.
ies mOky idwlI gurduafrf kmytI dy pRDfn prmjIq isMG
srnf ny ikhf ik kYptn amirMdr isMG vloN pMjfb ivwc
aiqvfd dOrfn bMd kIqy gey iswKf nOjvfnF dI irhfeI
df kIqf igaf aYlfn, iswK sMgq nUM pfiksqfn ivcly gurDfmF
dy drÈnF leI idwqI jf rhI shfieqf, nnkfxf sfihb
qoN vfhgf srhwd qwk chumfrgI sVk df inrmfx afrMB krvfieaf
jfxf aqy pfiksqfn ivcly gurDfmF dI kfr-syvf leI ÈRomxI
akflI dl, idwlI nUM idwqy jf rhy sihXog sdkf iswK
pMQ dI bhumuwlI syvf kIqI jf rhI hY. AunHF ny kYptn
amirMdr isMG nUM Ëor dy ky ieh vI ikhf ik Auh
kyNdrI ivdyÈ mMqrfly rfhIN pfiksqfn srkfr nfl
gurduafrf krqfrpur sfihb, jo BfrqI srhwd qoN mihË
iewk iklomItr dUr hY, qwk lFGy dI pRvfngI df mfmlf
AuTfAux qF jo ÈrDflU AuQy jf ky ardfs kr skx.
ies qoN pihlF sRI srnf ny kYptn amirMdr isMG nUM isropfE,
isrI sfihb, Èfl aqy iswK Drm nfl sbMDq ikqfbf
df sYWt Byt krky snmfinq kIqf.
ieq qoN pihlF 22 aprYl nUM idwlI dy isrIPort afzItorIam
ivwc 12 vIN dwKx eyÈIaf trYvl qy tUirjm aYkscyNj-
2005 vloN ‘sfty ientYk aYvfrz 2005’ nfl
snmfinq huMidaF kYptn amirMdr isMG ny ikhf ik ieh
bhuq mfx qy gOrv vflI gwl hY ik AunHF nUM ieh vwkfrI
avfrz idwqf jf irhf hY.
kYptn amirMdr isMG ny ies mOky ieh vI ikhf ik pitafly
ivwc smfxIaF gyt dI sMBfl krn qy aMimRqsr, kpUrQlf
aqy pitaflf dIaF ivrfsqI iemfrqF nUM iPlmbMd krn vflI
rfj srkfr vloN BfrqI rfÈtrI klf aqy siBafcfrk
ivrsf trwst nUM 45 lwK rupey df pRfjYkt sONipaf igaf
hY. sfl 2005-06 dOrfn rfj ivwc siBafcfrk ivrsy dy
ivkfs leI 15-07 kroV rupey rwKy gey hn. ies qoN ielfvf
rfj srkfr vloN Kflsf ivrfsq kMplYks afnMdpur sfihb
dI AusfrI df kMm qyj kIqf igaf hY.
aYvfrz ivwc idwqy ÈoBf pwqr ivwc iliKaf igaf
hY ik muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG nUM ies gwl dI
pUrI smJ hY ik sYr spfty dy ivkfs leI ivrsf iewko
iewk aqy sB qoN vwzf sfDn hY. Kqm ho rhI hsqklf aqy
rvfieqI jIvn ÈYlI nUM nvF hulfrf dyx leI aqy
iqMn ivrfsqI ÈihrF aMimRqsr, kpUrQlf aqy pitaflf
vwl qvwjo dyx vfly vI mhfrfj amirMdr isMG hI hn. slfnf
ivrfsqI myilaf nfl ienHF ÈihrF ivwc nvIN jIvn
rvfngI afeI hY. sflfnf ivrfsqI myilaf qoN ielfvf kYptn
srkfr ny rfj ivwc iemfrq klf ivrsy dI sMBfl leI vI
PMzF dI ivvsQf kIqI hY.
ies qoN bfad 24 aprYl nUM idwlI dy iswKF vloN sRI
prmjIq isMG srnf dI agvfeI hyT idlI dy iewk pMj qfrf
hotl ivwc iewk ivÈyÈ snmfx smfroh dOrfn
kYptn amirMdr isMG df snmfx kIqf igaf. ies mOky bolidaF
kYptn amirMdr isMG ny afiKaf ik AunHF dI srkfr leI
bVy mfx vflI gwl hY ik ies nUM sfl 2004 dOrfn iqMn
ieiqhfsk ÈqfbdIaF rfj pwDr AuWqy mnfAux df
mOkf imilaf. AunHF ikhf, “sfzI srkfr ny pihlF
hI cfr meI nUM ies vrHy mukqsr ivKy 40 mukiqaF dI
Èhfdq dy 350 sflf smfgm joÈy KroÈ
nfl mnfAux df aYlfn kIqf hoieaf hY. AunHF df kihxf
sI ik 1973 ivwc jdoN qoN afnMdpur sfihb df mqf pfs
hoieaf qoN 1995 ivwc sRI byaMq isMG dy kql qwk pUry
22 sfl pMjfb ny sMqfp hMZfieaf pr ieh sfrIaF gwlF
ieiqhfs df ihwsf bx geIaF hn. ienHF nUM ipCFh Cwz
dyxf cfhIdf hY. sqluj-Xmnf ilMk nihr dy muwdy AuWqy
pMjfb vloN ley gey stYNz dI hmfieq kridaF kYptn amirMdr
isMG ny ikhf ik sfzy kol vfDU pfxI hY hI nhIN.
ies mOky idlI dI muwK mMqrI ÈIlf dIkiÈq
ny sRI prmjIq isMG srnf qoN duÈfly, momYNto
aqy ikrpfn nfl snmfnq hox AuprMq muwK mihmfn vjoN
suÈoiBq huMidaf ikhf ik pMjfb dy muwK mMqrI
amirMdr isMG ny pMjfb dy ihwqF leI bVy dlyrfnf kdm
cuwky hn ijnHF dI ÈlfGf kIqI jfxI bxdI hY.
AunHF mhfrfjf amirMdr isMG vloN sqluj-Xmnf ilMk nihr
dy muwdy AuWqy DVwly nfl ley stYNz AuWqy ÌKr
kIqf.
sRImqI dIkiÈq df kihxf sI ik mhfrfjf amirMdr
isMG ny pMjfb leI kuwJ aijhy kdm cuwky hn ijnHF df
asr pUry Bfrq AuWqy ipaf hY. AunHF ikhf, “kYptn
amirMdr isMG ny pMjfb leI lVfeI lVI qy Auh sqluj-Xmnf
ilMk nihr dy muwdy AuWqy bhuq mjbUq rhy aqy aihjI
bhfdrI ivKfeI ijs AuWqy sfnUM mfx hY.” Kfs krky
pfiksqfn ivcly gurduafiraf aqy sVkF dy inrmfx leI
ijnHF kMm kYptn amirMdr isMG ny kIqf AunHF ipCly 60
sflF ivwc iksy hor ny nhIN kIqf.
idwlI gurduafrf pRbMDk kmytI dy pRDfn sRI srnf ny
mhfrfjf amirMdr isMG vloN ihMd-pfik sbMDF nUM dosqfnf
bxfAux leI aqy dovF pMjfbF nUM iewk dUsry dy nyVyy
ilafAux leI pfey Xogdfn dI ÈlfGf kIqI.
ieh snmfx smfroh kYptn amirMdr isMG vloN akflIaF dy
pwqy nfl hI AunHF nUM rfjsI qOr AuWqy mfrn jF kmËor
krn dI KyzI jf rhI rfjnIqI df spÈt Jlkfrf idMdy
hn. ies rfjnIqI df kYptn amirMdr isMG nUM qF koeI
ivakqIgq lfB iml skdf hY pr kuwl imlf ky kFgrs pfrtI
nUM ies rfjnIqI df koeI mfB nhIN puwjx lwgf. ies df
nuksfn ËrUr ho skdf hY. iswK pMQ ny kdy vI kFgrs
nUM afpxy ihqoÈI hox dy rUp ivwc nhIN dyiKaf.
pr dyKoN, kYptn amirMdr isMG ies rfjnIqI dI Kyz nfl
vfh-vfh qoN vwD vI kuwJ pfrtI leI kmfAuNdy hn jF nhIN?
|